Categoriearchief: politiek en economie

“Ons Geld” is niet voor de poes.

Vandaag lazen we in //deGelderlander een intervieuw met Paul Krugman over zijn oplossing voor crises. Hij stelt dat in tijden van economische recessie de overheid mega inveseringen moet doen. Want dat bewerkstelligt groei. Hij is bovendien profeet van de geldschepping. Het is duidelijk wie dat allemaal moeten gaan betalen en dus moeten krimpen. Overheidsinvesteringen komen per slot van rekening uit de zak van u en mij. En dat oude liedje kennen we wel.

Wat is het jammer dat @de gelderlander niet heeft gekozen voor een nieuwe benadering, verwoord door de stichting “ons geld”.

Voor wie dáárin geïnteresseerd is:

http://burgerinitiatiefonsgeld.nu/

https://www.facebook.com/burgerinitiatiefonsgeld?ref=hl

En wat mij betreft: laten we terugkeren naar de goudstandaard (dan kan er geen geld meer “geschapen” worden en daarmee ten koste van velen door weinigen op veel te grote voet geleefd) en naar nationalisering van banken. Zoals we vroeger de Postbank kenden. Die hoefde alleen maar te doen waar een bank voor is: bemiddeling tussen wie wat geld over en wie wat nodig heeft. Privaatbanken daarentegen hebben als hoofddoel groei en winst. Ten koste van wat dan ook. En vaak is dat, u raad het al, u en ik.

Hieronder de onzin volgens Krugman.

DE EURO MOET ROLLEN
ZÜRICH
Terwijl het kabinet stellig beweert dat Nederland sterker uit de crisis is gekomen, slaan internationale instellingen zoals de OESO en het IMF alarm over de economische groei in Europa. Het gaat niet zo goed in Nederland als het kabinet op Prinsjesdag beweerde.
Een van de belangrijkste stemmen in het debat over economische groei is Paul Krugman, columnist van The New York Times en Nobelprijswinnaar. “De motoren van de Europese economie zijn stilgevallen.” Overheden moeten volgens Krugman ophouden met het claimen van succesjes op de vierkante centimeter. “Alleen met een radicale aanpak van enorme investeringen kan een lange, sluimerende depressie in Europa worden afgewend. Een sterke economische basis is een voorwaarde om politieke problemen in Europa aan te kunnen.”
Vorige week sprak hij in Zürich op uitnodiging van het UBS International center of Economics in Society over de vraag of Europa eigenlijk nog wel te redden is. Dat Europa zich in een langdurige milde depressie bevindt, valt volgens Krugman af te lezen aan twee symptomen: trage groei en lage inflatie. Door de lage inflatie drukken schulden zwaarder en kan de rente niet laag genoeg komen om bestedingen aan te jagen. Daardoor zijn er niet alleen meer mensen werkloos dan nodig, het zorgt er ook voor dat de economie vatbaar is voor nieuwe ellende. En als de economie matig blijft draaien en er telkens een nieuw crisisje opleeft dan gaan de burgers zich afvragen: waar hebben we Europa voor nodig als de Europese leiders dat niet kunnen oplossen?
EUROPA HEEFT EEN TEKORT AAN PRODUCTIEVE EUROPEANEN
Al ver voordat de grote recessie plaatsvond, voor 2008 dus, stokte de Europese groei. Het meest basale probleem in Europa is volgens Krugman het tekort aan productieve Europeanen. Er zijn steeds meer ouderen ten opzichte van het aantal werkenden. En de vruchtbaarheid neemt af.
Sinds het einde van de jaren 2000 is Europa een krimpend continent. Dat legt een groot beslag op de betaalbaarheid van sociale voorzieningen. Het remt ook de groei van allerlei sectoren. Neem bijvoorbeeld de bouwsector. Als de bevolking krimpt, dan zijn er ook geen nieuwe huizen nodig, afgezien van wat vervangingsvraag. Een uitweg uit het tekort aan werkenden zou volgens Krugman bij een grotere instroom van migranten kunnen liggen, maar daartoe is de bereidheid in Europa erg laag.
EN DAAR KOMT DE AFGELOPEN CRISIS NOG EENS BOVENOP
Bij het uitbreken van de crisis deden Europese overheden in eerste instantie precies wat ze moesten doen. Ze lieten hun tekorten oplopen om de gevolgen van werkloosheid en gestokte aankopen door consumenten op te vangen. Maar toen de Griekse schulden de pan uit bleken te rijzen in 2012 gingen alle landen ineens massaal over op bezuinigingen.
Krugman heeft er met grote verbazing naar staan kijken. “Eigenlijk denk ik al sinds 2008 dat wij Amerikanen en jullie Europeanen met een wedstrijdje: ‘wie kan zijn economie het beste verprutsen’ bezig zijn. Ik kan jullie melden: jullie liggen ver op kop door al die bezuinigingen.”
De enige reden dat de eurozone in 2012 niet uit elkaar is gevallen komt door de Vlaamse econoom Paul de Grauwe, zegt Krugman. In 2012 vlogen de rentes op Griekse en ook Spaanse staatsschuldpapieren omhoog.
Terwijl Europa de bestuurders van Zuid-Europese economieën beschuldigde van wangedrag, was het Paul de Grauwe die erachter kwam dat de omhoog geschoten rentes vooral te maken hadden met een aankomend geldtekort. Beleggers waren bang dat de getroffen landen hun schulden nooit meer terug zouden kunnen betalen. De Europese centrale bank besloot toen garant te gaan staan voor deze landen met Europees geld en Mario Draghi sprak de magische worden: We will do whatever it takes…” Die woorden losten de acute problemen van de torenhoge rentes op, maar legden ook een nieuw fundamenteel probleem van de euro bloot.
DE EURO BLIJKT EEN SPLIJTZWAM
Landen die de euro hebben, zijn op elkaars solidariteit aangewezen als ze in de problemen komen. Dat komt omdat ze zichzelf niet kunnen helpen door hun munt in waarde te laten kelderen. Neem een land als Finland, dat buiten de eurozone ligt. Finland heeft nog maar kort geleden een enorm hoog tekort gehad doordat ze alle kaarten op Nokia en de papierindustrie hadden gezet.
Beide bleken slechte keuzes door onvoorziene technologische ontwikkeling. Finland kon haar munt laten devalueren en zo weer concurrerend worden op de wereldmarkt. Een land als Spanje, dat het economisch helemaal niet slecht deed totdat de crisis uitbrak, kon alleen maar hopen op de solidariteit van Noord-Europa. Als bijvoorbeeld Duitsland het initiatief had genomen om grootschalig te stimuleren, dan was de nood in Spanje veel kleiner geweest. Maar Duitsland piekerde er niet over en Spanje moest concurrerend proberen te worden door de lonen te verlagen en te bezuinigen.
Krugman: “Het gevolg is trouwens wel dat de Spaanse auto’s nu concurrerender zijn op de wereldmarkt dan de Duitse auto’s.”
DE POLITIEK DOET IN EEN CRISIS PRECIES HET VERKEERDE
Politici maken volgens Krugman de fout dat ze willen bezuinigen als het slecht gaat met hun economie. Als consumenten en bedrijven niet durven te besteden, gaan politici denken dat het verstandig is als zij ook ‘de broekriem aanhalen’. Een overheid hoort juist tegenwicht te bieden door extra gas te geven als iedereen op de rem staat. In Europa is dat niet gebeurd, en dat heeft veel onnodige schade veroorzaakt. Ook nu nog blijven private bestedingen en investeringen ver achter blijven bij de besparing. We sparen te veel en geven te weinig uit. Dat spaaroverschot brengt mensen schade toe in de vorm van lage lonen en minder werk, aldus Krugman.
Het fiscale beleid in Europa moet daarom niet worden overgelaten aan politici maar moet automatisch geregeld worden. In de VS werkt dat al deels zo. Als er een tekort is in de ene staat, dan vloeit er automatisch geld van staten met een overschot naar die staat met het tekort. Dat loopt via sociale uitkeringen in Amerika. “Ik denk alleen niet dat de Duitsers het zien zitten om hun pensioenen te gaan delen met de Griekse gepensioneerden”, grapt Krugman.
EN DAT TERWIJL DE OPLOSSING EIGENLIJK ZO SIMPEL IS
Europa is een complex geheel, en toch is de oplossing supersimpel, zegt Krugman lachend. “Maak mij dictator voor twee jaar en ik krijg de economie weer aan de praat. Ik zal een enorm pakket aan overheidsinvesteringen aankondigen, veel groter nog dan Japan deed. Daarnaast zal ik net als de ECB de geldhoeveelheid verruimen. Die twee samen jagen inflatie aan. Zodra die de 4 procent bereikt, stop ik met dat beleid en loopt de economie weer als een trein.” Op de vraag of hij vindt dat Europa te redden is zegt hij luchtig: “Ja, als de bereidheid vanuit de politiek er is. Ik twijfel daaraan maar Europa liet mij al vaker versteld staan.”
Alleen met een radicale aanpak kan een depressie worden afgewend
Paul Krugman, econoom

Snapt u hem? Wat een rampscenario, niet?

 

Huilen aan tafel met de krant onder mijn neus

Ik zat vanmorgen te huilen aan tafel met de krant onder mijn neus.

Op pagina 1 (gelderlander 7-7-16): klassen vaker naar huis sturen als gevolg van nieuwe wet werk en zekerheid. Toevallig ben ik ook aan het lezen “Schoolland” van Theo Thijssen uit – ja zeker -1925. Toen zat er een deur tussen 2 klassen. Ik heb het zelf ook nog meegemaakt in onze 50er jaren. Die ging open als de buur-meester ziek was. De verhoudingen waren toen nog zo dat meester de baas en leerlingen stil waren. Nu is dat vaak en al lang andersom. Een zieke leraar kostte toen niets extra’s. Er was sprake van gedeelde zorg. Nu is er veel meer geld en dus mogelijkheden. We kunnen het probleem oplossen, en doen het niet. Maar daarover straks meer.

Op pagina 4 gaat het over slecht presterende zorginstellingen die aan de schandpaal moeten. Nóg verder terug in de tijd. Middeleeuwen. Ik ben het helemaal eens met wat Hugo Borst in zijn brief aan staatssecretaris van Rijn stelt: korten op zorg, besturen met topsalarissen en dan de instellingen de schuld geven die het niet meer aankunnen omdat er te weinig personeel is. Schande!

Ook huil ik om de privatisering in het verzekeringswezen ten koste van het oude (alweer terug in de tijd) Ziekenfonds. Dat hadden ze nooit moeten afschaffen. Privatisering en concurentie zou leiden tot meer efficientie en lagere prijzen voor de consument. Inmiddels weet iedereen dat het alleen maar tot hoge salarissen in de top heeft geleid. Gelukkig is er een initiatief gaande: https://nationaalzorgfonds.nl geen eigen risico meer en meer voorzieningen in het basispakket. En dat zonder een berg geld op tafel te smijten. Maar daarover straks meer.

Ondertussen gaat het slecht. In onderwijs, zorg en ook openbaar vervoer. Overvolle treinen, hopeloos gedoe met in-uit-in-uitchecken van ns naar ariva en veolia enz. Ook hier was de gedachte: privatiseren brengt hogere efficientie en lagere kosten. En, maar dat vergeten ze erbij erbij te zetten, hogere winsten voor weinigen. Dat laatste ging door maar van het eerste weten we inmiddels dat het een drogreden is.

De staat beknibbelt op onderwijs, zorg, openbaar vervoer enzovoort. Schuift haar kerntaken af naar de burger en private ondernemingen. Behalve eentje dan: defensie. Daar moet juist meer geld heen. We zien het onder onze betraande ogen gebeuren. Europa blijkt verzwakt (ontwapening) en is verdeeld (Grexit Brexit Nexit) en dus moet er meer naar defensie. Want we moeten internationaal terrorisme bestrijden en oja de russische beer is weer wakker. En daar gaan we weer. Historie ten spijt. Als wíj ons sterker maken dan zij dan houden we vrede. Dat is toch wel raar, niet? Want dat denken ze natuurlijk allebei. Nog even over die Beer: eerst raakt ie alle oostbloklanden kwijt en probeert dan een klein Krimmetje terug te winnen, terwijl wijzelf beetje bij beetje alle oude oostbloklanden inpalmen. Wie is hier nou de agressor? We zijn weer eens helemaal de weg kwijt. Geven kapitalen uit aan Defensie (=verdediging) terwijl we zelf de aanvallers zijn. We grijpen in in de gevestigde orde in het midden en verre oosten. Killen Khadaffi’s, Hoesseins, Assats enz en zitten nu met de gebakken peren van Daesh (IS of ISIS). En dat kost toch wat! Oja, en dat alles ten koste van onze nationale zorgtaken.

De oplossing? Re-nationalisering van die taken, streven naar ontwapening en detente (ontspanning), samenwerken ipv tegen elkaar strijden. (dat streven zagen we ook al tussen de beide wereldoorlogen in. Zie “Wij Europeanen” van Wim de Wagt). Daarmee komt een heleboel geld vrij. Geld wat we ooit eens verzonnen hebben trouwens.

En nu kom ik terug op waar ik op terug zou komen. Als kind voelde ik aan mijn water dat het wereldwijd fout zou gaan toen we de goudstandaard loslieten. Iedere idioot die ergens geld voor nodig had kon dat gewoon gaan drukken. En sindsdien stinkt het hier naar geld en groei ten kosten van broodnodige solidariteit.

En dat moest ik even kwijt.